Dłuższy wyjazd pozbawi uchodźcę prawa do świadczeń

ZUS sprawdza

Zakład Ubezpieczeń Społecznych ma narzędzia, aby sprawdzić czy dana osoba opuściła Polskę. Cudzoziemiec, który pobiera świadczenia dla rodzin i nie poinformuje ZUS o swoim wyjeździe będzie musiał oddać nienależnie pobrane środki wraz z odsetkami. Instytucja weryfikuje legalny pobyt obywateli Ukrainy zarówno na etapie przyznawania świadczeń jak i w dowolnym momencie w trakcie okresu świadczeniowego. ZUS ma bowiem dostęp do różnych państwowych rejestrów. Chodzi np. o systemu informacji oświatowej, centralny wykaz ubezpieczonych. W razie potrzeby ZUS będzie mógł także korzystać ze specjalnego rejestru obywateli Ukrainy, prowadzonego przez Straż Graniczną.

Ponadto, w przypadku wątpliwości dotyczących spełnienia warunków do otrzymywania świadczeń dla rodzin, w szczególności warunku zamieszkania w Polsce, ZUS może wezwać świadczeniobiorcę do osobistego udzielenia wyjaśnień w swojej placówce. Urząd może wstrzymać wypłatę świadczenia wychowawczego jeżeli świadczeniobiorca odmówi udzielenia lub nie udzieli w wyznaczonym terminie wyjaśnień co do okoliczności mających wpływ na prawo do świadczenia. Te zasady obowiązują zarówno Polaków, jak i cudzoziemców.

Uchodźcy powinni poinformować ZUS także w sytuacji, kiedy wyjadą na zachód do krajów UE. W ramach współpracy pomiędzy instytucjami właściwymi do realizacji unijnych przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, ZUS może pozyskać informację o pobycie obywatela Ukrainy w innym państwie w ramach prowadzonego postępowaniu o przyznanie świadczeń rodzinnych w innym państwie członkowskim UE/EFTA.

W ramach wsparcia realizowanego przez ZUS obywatele Ukrainy mogą skorzystać z programów dla rodzin takich jak Rodzinny Kapitał Opiekuńczy czy "Rodzina 500+". Pierwsze pieniądze w ramach 500+ trafią do Ukraińców w połowie maja.